Türkiye nüfusunun yüzde 26,5’ini çocuk nüfus oluşturdu
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2022 yılı İstatistiklerle Çocuk verisini paylaştı. Buna nazaran, Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) sonuçlarına nazaran 2022 yıl sonu prestijiyle, Türkiye nüfusu 85 milyon 279 bin 553 kişi iken bunun 22 milyon 578 bin 378’ini çocuklar oluşturdu. Çocuk nüfusun yüzde 51,3’ünü erkek çocuklar, yüzde 48,7’sini kız çocuklar oluşturdu. Birleşmiş Milletler tarifine nazaran 0-17 yaş kümesini içeren çocuk nüfus, 1970 yılında toplam nüfusun yüzde 48,5’ini oluştururken bu oran 1990 yılında yüzde 41,8 ve 2022 yılında yüzde 26,5 oldu.
Nüfus projeksiyonlarına nazaran çocuk nüfus oranının 2030 yılında yüzde 25,6, 2040 yılında yüzde 23,3, 2060 yılında yüzde 20,4 ve 2080 yılında yüzde 19,0 olacağı öngörüldü.
Türkiye’nin çocuk nüfus oranının Avrupa Birliği üye ülkelerinden yüksek olduğu görüldü
Avrupa Birliği (AB) üyesi 27 ülkenin çocuk nüfus oranları incelendiğinde, 2022 yılında çocuk nüfus oranının AB ortalaması yüzde 18,1 oldu. AB üye ülkeleri içerisinde en fazla çocuk nüfus oranına sahip olan ülkelerin sırasıyla, yüzde 23,6 ile İrlanda, yüzde 21,3 ile Fransa, yüzde 21,0 ile İsveç olduğu görüldü. Çocuk nüfus oranının en düşük olduğu ülkeler ise sırasıyla, yüzde 15,6 ile İtalya, yüzde 15,8 ile Portekiz, yüzde 15,9 ile Malta oldu. Türkiye’nin çocuk nüfus oranının yüzde 26,5 ile AB üye ülkelerinden daha yüksek olduğu görüldü.
Çocuk nüfus oranının en yüksek olduğu vilayet Şanlıurfa oldu
ADNKS sonuçlarına nazaran vilayetlerin toplam nüfusları içindeki çocuk nüfus oranları incelendiğinde, 2022 yılında en yüksek çocuk nüfus oranına sahip olan vilayet, yüzde 44,9 ile Şanlıurfa oldu. Şanlıurfa vilayetini yüzde 41,4 ile Şırnak ve yüzde 39,3 ile Ağrı izledi.
Çocuk nüfus oranının en düşük olduğu vilayet, yüzde 16,9 ile Tunceli oldu. Tunceli vilayetini yüzde 17,7 ile Edirne ve yüzde 18,4 ile Kırklareli izledi.
Türkiye’de 0-17 yaş kümesinde en az bir çocuk bulunan hanehalkı oranı yüzde 44,3 oldu
ADNKS sonuçlarına nazaran 2022 yılında toplam hanehalkı sayısı 26 milyon 75 bin 365 oldu. Hanelerin yüzde 44,3’ünde 0-17 yaş kümesinde en az bir çocuk bulunduğu görüldü. Bu hanelerin vilayetlere nazaran dağılımı incelendiğinde, 0-17 yaş kümesinde en az bir çocuk bulunan hanehalkı oranının en yüksek olduğu ilin yüzde 70,3 ile Şanlıurfa, en düşük olduğu ilin yüzde 29,0 ile Tunceli olduğu görüldü.
En az bir çocuk bulunan hanelerin yüzde 18,9’unda 0-17 yaş kümesinde bir çocuk, yüzde 15,4’ünde iki çocuk, yüzde 6,5’inde üç çocuk, yüzde 2,2’sinde dört çocuk, yüzde 1,3’ünde ise beş ve daha fazla çocuk bulunduğu görüldü.
Çocuk nüfusun 2022 yılında yüzde 29,4’ünün 5-9 yaş kümesinde yer aldığı görüldü
Çocuk nüfus yaş kümesine nazaran incelendiğinde, 2017 yılında çocuk nüfusun yüzde 28,3’ünün 0-4 yaş kümesinde, yüzde 27,7’sinin 5-9 yaş kümesinde, yüzde 27,1’inin 10-14 yaş kümesinde ve yüzde 16,8’inin 15-17 yaş kümesinde yer aldığı görülürken, 2022 yılında yüzde 25,1’inin 0-4 yaş kümesinde, yüzde 29,4’ünün 5-9 yaş kümesinde, yüzde 28,5’inin 10-14 yaş kümesinde ve yüzde 17,0’sinin 15-17 yaş kümesinde yer aldığı görüldü.
Canlı doğan bebek sayısı 2021 yılında 1 milyon 79 bin 842 oldu
Doğum istatistiklerine nazaran 2021 yılında canlı doğan bebek sayısı, 1 milyon 79 bin 842 oldu. Doğan bebeklerin 554 bin 41’i erkek, 525 bin 801’i ise kız oldu. Canlı doğan bebeklerin yüzde 96,9’unu tekil, yüzde 3,0’ünü ikiz, yüzde 0,1’ini ise üçüz ve daha fazla çoğul doğumlar oluşturdu.
Sağlık Bakanlığı bilgilerine nazaran hastanede gerçekleşen doğumların oranı, 2010 yılında yüzde 91,6 iken 2021 yılında yüzde 97,5 oldu.
Bebeklere konulan en tanınan erkek ismi Alparslan, kız ismi Zeynep oldu
ADNKS sonuçlarına nazaran 2022 yılında doğan bebeklere konulan en tanınan erkek bebek isimleri, Alparslan, Yusuf ve Miraç; en tanınan kız bebek isimleri ise Zeynep, Asel ve Defne oldu. Doğan erkek bebeklerin 8 bin 332’sine Alparslan, 6 bin 370’ine Yusuf, 5 bin 43’üne Miraç, kız bebeklerin 8 bin 876’sına Zeynep, 6 bin 845’ine Asel, 6 bin 830’una ise Defne ismi verildi.
Türkiye’de 2022 yılında 0-17 yaş kümesindeki çocuklarda en çok kullanılan erkek çocuk isimlerinin Yusuf, Mustafa ve Mehmet; kız çocuk isimlerinin ise Zeynep, Elif ve Yağmur olduğu görüldü.
Çocuk bağımlılık oranı 2022 yılında yüzde 32,3 oldu
Toplam yaş bağımlılık oranı, 15-64 yaş kümesinde çalışma çağındaki her 100 kişi başına düşen, 0-14 ile 65 ve üzeri yaş kümesindeki kişi sayısı olarak tanımlanır. ADNKS sonuçlarına nazaran, 2022 yılında toplam yaş bağımlılık oranı yüzde 46,8 oldu. Yaş kümesi 15-64 olan her 100 kişi başına düşen, 0-14 yaş kümesindeki çocuk sayısını tabir eden çocuk bağımlılık oranı ise yüzde 32,3 olarak gerçekleşti.
Beş yaşındaki çocukların net okullaşma oranı yüzde 81,6 oldu
Milli Eğitim Bakanlığı örgün eğitim istatistiklerine nazaran okul öncesi eğitim düzeyinde beş yaş net okullaşma oranının, 2020/’21 öğretim yılında yüzde 56,9 iken 2021/’22 öğretim yılında yüzde 81,6 olduğu görüldü. Beş yaş net okullaşma oranı cinsiyete nazaran incelendiğinde, bu oran erkek çocuklar için yüzde 81,9, kız çocuklar için yüzde 81,4 oldu.
İlkokul düzeyinde net okullaşma oranı 2021/’22 öğretim yılında yüzde 93,2, ortaokul düzeyinde net okullaşma oranı yüzde 89,8 ve ortaöğretim düzeyinde net okullaşma oranı yüzde 89,7 oldu.
Eğitim kademelerinde okul tamamlama oranları arttı
Ulusal Eğitim İstatistikleri Data Tabanı sonuçlarına nazaran eğitim kademesi ve cinsiyete nazaran okul tamamlama oranları incelendiğinde, yıllara nazaran bir artış gözlendi. İlkokul tamamlama oranı 2016/’17 eğitim ve öğretim periyodunda yüzde 98,3 iken bu oran 2021/’22 eğitim ve öğretim periyodunda yüzde 98,4 oldu. Ortaokul tamamlama oranı 2016/’17 eğitim ve öğretim periyodunda yüzde 88,9 iken bu oran 2021/’22 eğitim ve öğretim periyodunda yüzde 96,4 oldu. Ortaöğretim tamamlama oranı ise yüzde 62,9’dan yüzde 77,9’a yükseldi.
Ortaöğretim okul tamamlama oranı cinsiyete nazaran incelendiğinde, 2021/’22 eğitim ve öğretim periyodunda bu oranın erkek çocuklar için yüzde 76,2, kız çocuklar için yüzde 79,6 olduğu görüldü.
Günde en az bir sefer diş fırçalayan 3-17 yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 66,5 oldu
Türkiye çocuk araştırması sonuçlarına nazaran anneleri/temel bakım verenleri tarafından günde en az bir sefer diş fırçaladığı belirtilen 3-17 yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 66,5 oldu. Günde en az bir kere diş fırçaladığı belirtilen 3-17 yaş kümesindeki kız çocukların oranı yüzde 73,4 iken tıpkı yaş kümesindeki erkek çocukların oranı yüzde 60,0 oldu.
Diş fırçalama oranları yaş kümelerine nazaran incelendiğinde, yaş ilerledikçe diş fırçalayan çocukların oranının arttığı görüldü. Günde en az bir kez diş fırçaladığı belirtilen 3-5 yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 52,1 iken 13-17 yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 75,9 oldu.
Konsantre olmada zorluk yaşayan 5-17 yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 1,4 oldu
Türkiye çocuk araştırması sonuçlarına nazaran ilgili fonksiyon alanında çok zorlanan yahut hiç yapamayan çocuklar incelendiğinde, anneleri/temel bakım verenleri tarafından görmede zorluk yaşadığı belirtilen 5-17 yaş kümesindeki çocukların oranının yüzde 1,0, duymada zorluk yaşadığı belirtilen tıpkı yaş kümesindeki çocukların oranının yüzde 0,2, yürümede zorluk yaşadığı belirtilen çocukların oranının yüzde 1,1, kendi öz bakımını yapmada zorluk yaşadığı belirtilen çocukların oranının ise yüzde 0,9 olduğu görüldü.
Anneleri/temel bakım verenleri tarafından irtibat kurmada zorluk yaşadığı belirtilen 5-17 yaş kümesindeki çocukların oranının yüzde 0,8, öğrenmede zorluk yaşadığı belirtilen tıpkı yaş kümesindeki çocukların oranının yüzde 1,5, hatırlamada zorluk yaşadığı belirtilen çocukların oranının yüzde 1,1, konsantre olmada zorluk yaşadığı belirtilen çocukların oranının ise yüzde 1,4 olduğu görüldü. Değişikliği kabul etmede zorluk yaşadığı belirtilen çocukların oranı yüzde 2,1, davranış denetimini sağlamada zorluk yaşayan çocukların oranı yüzde 1,6, arkadaş edinmede zorluk yaşayan çocukların oranı ise yüzde 2,1 oldu.
Anneleri/temel bakım verenleri tarafından her gün korku yaşadığı belirtilen 5-17 yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 7,3 iken her gün depresyonda hissettiği belirtilen tıpkı yaş kümesindeki çocukların oranı ise yüzde 4,7 oldu.
Okul derslerinin baskısı altında hisseden 6-17 yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 13,4 oldu
Türkiye çocuk araştırması sonuçlarına nazaran anneleri/temel bakım verenleri tarafından okul derslerinin baskısı altında hissettiği belirtilen 6-17 yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 13,4 oldu. Okul derslerinin baskısı altında hissettiği belirtilen 6-17 yaş kümesindeki erkek çocukların oranı yüzde 12,7 iken tıpkı yaş kümesindeki kız çocukların oranı ise yüzde 14,1 oldu.
Çocukların okul derslerinin baskısı altında hissetme oranının yüzde 14,3 ile en yüksek 15-17 yaş kümesinde olduğu görüldü. Okul derslerinin baskısı altında hissettiği belirtilen 6-9 yaş kümesindeki çocukların oranının yüzde 12,1, 10-12 yaş kümesindeki çocukların oranının yüzde 14,0, 13-14 yaş kümesindeki çocukların oranının ise yüzde 13,8 olduğu görüldü.
Diğer çocuklar tarafından zorbalığa uğrayan 6-17 yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 13,8 oldu
Türkiye çocuk araştırması sonuçlarına nazaran anneleri/temel bakım verenleri tarafından ayda en az birkaç defa öbür çocuklar tarafından zorbalığa maruz kaldığı belirtilen 6-17 yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 13,8 oldu.
Anneleri/temel bakım verenleri tarafından ayda en az birkaç defa başka çocuklar tarafından dalga geçildiği belirtilen 6-17 yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 7,7 iken ayda en az birkaç sefer başka çocuklar tarafından kasıtlı olarak dışlandığı belirtilen birebir yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 7,2 oldu.
Okulda kendini dışlanmış hissettiğini belirten 13-17 yaş kümesi çocukların oranı yüzde 6,8 oldu
Türkiye çocuk araştırması sonuçlarına nazaran okulda basitçe arkadaş edinebildiğini belirten 13-17 yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 73,2 iken kendini okula ilişkin hisseden birebir yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 72,4 oldu. Öteki öğrencilerin kendini seviyor üzere göründüğünü belirten 13-17 yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 55,6, okulda kendini garip ve yabancı hissettiğini belirten 13-17 yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 8,8, okulda kendini dışlanmış hisseden çocukların oranı ve okulda kendini yalnız hissettiğini belirten çocukların oranı ve yüzde 6,8 oldu.
Sınava yeterli hazırlanmış olsa bile kendini çok kaygılı hissettiğini belirten 13-17 yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 50,5 oldu. Bu oran tıpkı yaş kümesi erkek çocuklarda yüzde 43,9 iken kız çocuklarda yüzde 57,6 oldu.
Kendini keyifli yahut orta düzeyde keyifli hissettiğini belirten çocukların oranı yüzde 96,7 oldu
Türkiye çocuk araştırması sonuçlarına nazaran tüm yaşantılarında kendini memnun hissettiğini belirten 13-17 yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 69,1 iken kendini orta düzeyde memnun hisseden tıpkı yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 27,6, kendini mutsuz hissedenlerin oranı ise yüzde 3,4 oldu.
Kendini memnun hissettiğini belirten 13-17 yaş kümesindeki erkek çocukların oranı yüzde 71,4 iken kendini orta düzeyde keyifli hisseden birebir yaş kümesindeki erkek çocukların oranı yüzde 25,6, kendini mutsuz hissedenlerin oranı ise yüzde 2,9 oldu.
Kendini memnun hissettiğini belirten 13-17 yaş kümesindeki kız çocukların oranı yüzde 66,5 iken kendini orta düzeyde memnun hisseden birebir yaş kümesindeki kız çocukların oranı yüzde 29,6, kendini mutsuz hissedenlerin oranı ise yüzde 3,9 oldu.
Çocuk Hakları Kontratını duyduğunu belirten 13-17 yaş kümesi çocukların oranı yüzde 45,1 oldu
Türkiye çocuk araştırması sonuçlarına nazaran Çocuk Hakları Mukavelesini duyduğunu belirten 13-17 yaş kümesindeki çocukların oranının yüzde 45,1 olduğu görüldü. Bu oran tıpkı yaş kümesindeki erkek çocuklarda yüzde 39,1 iken kız çocuklarda yüzde 51,4 oldu.
Hangi haklara sahip olduğunu bilen 13-17 yaş kümesindeki çocukların oranı yüzde 53,3 iken yetişkinlerin çoklukla çocuk haklarına hürmet duyduğunu düşünen çocukların oranı yüzde 52,7 oldu.
Resmi kız çocuk evlilikleri azaldı
Evlenme istatistiklerine nazaran 16-17 yaş kümesinde olan kız çocuklarının resmi evlenmelerinin toplam resmi evlenmeler içindeki oranı 2002 yılında yüzde 7,3 iken bu oran 2022 yılında yüzde 2,0’ye düştü. Öteki taraftan, birebir yaş kümesinde olan erkek çocukların resmi evlenmelerinin toplam resmi evlenmeler içindeki oranı 2002 yılında yüzde 0,5 iken bu oran 2022 yılında yüzde 0,1 oldu.
Yaş kümesi 15-17 olan çocuklarda işgücüne katılma oranı yüzde 18,7 oldu
Hanehalkı İşgücü Araştırması 2022 yılı sonuçlarına nazaran 15-17 yaş kümesindeki çocukların işgücüne katılma oranı yüzde 18,7 oldu. İşgücüne katılma oranı cinsiyete nazaran incelendiğinde, bu oranın erkek çocuklar için yüzde 27,0 kız çocuklar için yüzde 10,0 olduğu görüldü.
Babası vefat etmiş çocukların sayısı 266 bin 532 oldu
ADNKS sonuçlarına nazaran 2022 yılında 22 milyon 578 bin 378 çocuk nüfusun içerisinde babası vefat etmiş çocuk sayısının 266 bin 532, annesi vefat etmiş çocuk sayısının 81 bin 420, hem annesi hem babası vefat etmiş çocuk sayısının ise 4 bin 219 olduğu görüldü.
Koruyucu aile yanında bakımı sağlanan çocuk sayısı 9 bin 11 oldu
Aile ve Toplumsal Hizmetler Bakanlığının bilgilerine nazaran 2022 yılında Türkiye genelinde kuruluş bakımı altında bulunan çocuk sayısının 14 bin 141 olduğu görüldü. Mevcut hami aile sayısı 7 bin 439, kollayıcı aile yanında bakımı sağlanan çocuk sayısı ise 9 bin 11 oldu. Evlat edindirilen çocuk sayısı 2022 yılında 556 oldu.
Boşanma davaları sonucu velayeti anneye verilen çocukların oranı yüzde 75,7 oldu
Boşanma istatistiklerine nazaran 2022 yılında boşanan çiftlerin sayısı 180 bin 954 oldu. Katılaşan boşanma davaları sonucunda 180 bin 592 çocuk velayete verildi. Çocukların velayetinin yüzde 75,7’sinin anneye, yüzde 24,3’ünün ise babaya verildiği görüldü.
Çocuklar en fazla dışsal yaralanma ve zehirlenmeler sonucu hayatını kaybetti
Ölüm ve mevt nedeni istatistiklerine nazaran 2021 yılında 1-17 yaş kümesinde en fazla çocuk vefatları, dışsal yaralanma ve zehirlenmeler nedeniyle gerçekleşti. Kelam konusu nedenle hayatını kaybeden, 1-17 yaş kümesindeki çocuk mevt sayısı 2021 yılında bin 313 oldu. Hudut sistemi ve duyu organları hastalıkları nedeniyle 893 çocuk, güzel huylu ve makus huylu tümörler nedeniyle 669 çocuk, deveran sistemi hastalıkları nedeniyle 429 çocuk hayatını kaybetti.
Bebek mevt suratı binde 9,2 oldu
Ölüm ve vefat nedeni istatistiklerine nazaran 2009 yılında bebek mevt suratı binde 13,9 iken 2021 yılında binde 9,2’ye düştü. Bebek vefat suratı cinsiyete nazaran incelendiğinde, 2009-2021 yılları ortasında bebek vefat suratının erkek bebekler için binde 14,6’dan binde 9,8’e, kız bebekler için binde 13,1’den binde 8,6’ya düştüğü görüldü.
Doğumdan sonraki beş yıl içinde ölme mümkünlüğünü söz eden beş yaş altı vefat suratı, 2009 yılında binde 17,7 iken 2021 yılında binde 11,2’ye düştü. Beş yaş altı mevt suratı cinsiyete nazaran incelendiğinde; 2009-2021 yılları ortasında beş yaş altı mevt suratının erkek çocuklar için binde 18,5’ten binde 11,9’a, kız çocuklar için binde 16,8’den binde 10,5’e düştüğü görüldü.