Sofraya telefonla mı oturuyorsunuz?
İlk olarak 2012 yılında kullanılan ve yanında biri varken çok düzeyde akıllı telefonla ilgilenen bir kişinin etrafındakiler tarafından küçümsenmesi manasına gelen “fabing” sözü, günümüzde birçok insan için kullanılır hale geldi. Telefon bağımlılığı nedeniyle evililiklerin bile berbata gittiği belirtilirken, uzmanlar, ilgilerin bozulmaması ve etrafa rahatsızlık verilmemesi için akıllı telefon kullanmanın “görgü kurallarını” açıkladı. İlk olarak 2012 yılında kullanılan ve yanında biri varken çok düzeyde akıllı telefonla ilgilenen bir kişinin etrafındakiler tarafından küçümsenmesi manasına gelen “fabing” sözü, günümüzde birçok insan için kullanılır hale geldi. Telefon bağımlılığı nedeniyle evililiklerin bile berbata gittiği belirtilirken, uzmanlar, münasebetlerin bozulmaması ve etrafa rahatsızlık verilmemesi için akıllı telefon kullanmanın “görgü kurallarını” açıkladı.
1. Partnerinizle sohbet ederken
Bir görgü kuralları uzmanı ve ABD’de eğitim kurumu Protocol School of Texas’ın kurucusu olan Diane Gottsman, telefona bildirim geldiğinde kişinin istemsiz olarak baktığını belirterek, çiftler şayet evdeyse telefonlarını öbür bir odaya koymalarını tavsiye etti. Görgü kuralları ve protokol enstitüsü olan The English Manner’ın yönetici yöneticisi William Hanson ise “Evde, masada telefon olmaması kuralını sıkı bir formda denetlerim” tabirini kullandı. Uzmanlar, çiftlerin sohbet ederken telefona ne vakit bakmaları gerektiğine karşılıklı mutabakatla karar vermeleri gerektiğini söyledi.
2. Köpeğiniz, kediniz varsa
Diane Gottsman, “Köpeğinizin yürüyüşe gereksinimi varsa ve siz telefonunuzda TikTok kullanıyorsanız yanlış yapıyorsunuz demektir. Zira bir canlının gereksinimi telefondan önde gelmelidir. Birinci iş olarak köpeğinizi yürüyüşe çıkarın sonra telefona bakın” diyor. Gottsman, birebir vakitte kendisinin de kucağında kedisi varken onu sevmek yerine toplumsal medyada dolaştığı vakit suçluluk hissettiğini lisana getirdi.
3. Evvel eşinize ‘günaydın’ deyin
Uzmanlar, çiftlere yatak odalarında telefon bulundurmamalarını tavsiye ediyor. Uyanmak için telefon kullanmak yerine çalar saat almanın bağda kıymetli bir fark yaratacağını belirten uzmanlar, “Uyandığınızda evvel eşinize günaydın deyin. Aygıtlardan evvel insanları selamlamak âlâ bir beraberliğin tutkalıdır” sözünü kullandı. Ancak bilindiği üzere bağımlılık nedeniyle yatağına telefonuyla girip o biçimde uyuyanlar bile var.
4. Toplu taşımadayken
İngiltere’de görgü kuralları eğitimi veren Polished Manners’ta eğitimci olan Laura Akano, toplu taşıma araçlarının kapalı kamusal olanlar olduğunu vurguladı. Bir kezinde öteki bir yolcunun telefonda konuşması çok uzun sürdüğü için otobüsten indiğini belirten Akano, “Söz konusu şahıs hürmet sonlarını aşarak beni rahatsız etti, ben de öbür bir otobüse bindim. Beşerler kamusal alanlarda diğerlerine saygılı olmak zorunda” dedi.
5. Yemek yerken
Görgü kuralları uzmanı Akano’ya nazaran, yemek yerken karşınızdakine hiç aldırmadan sık sık telefonunuzu denetim etmek, masaya telefonunuzla oturmak saygısızlığın ta kendisi oluyor. Akano, “Yemekte telefonlar için ayrılmış bir yer olmadığına nazaran masalarda yalnızca tabaklar, çatal ve kaşıklar olmalı. Yemek masalarında telefonlara yer yok. En temel görgü kurallarından biri yemeğe telefonsuz oturmaktır” diye konuştu.
6. Yalnız yürürken
İngiliz görgü kuralları otoritesi Debrett’s’in danışmanlarından Liz Wyse, sokakta yalnız yürürken telefonla ilgilenmenin birinci bakışta bir sakıncası yokmuş üzere göründüğünü lakin dışarıda yalnız yürümenin kişinin müşahede gücünü geliştirdiğini söyledi. Telefonla ilgilenmenin, yürümenin müşahede ve yargılarda bulunma özelliğini engellediğine dikkat çeken Wyse şunları söyledi: “Gençlere kıyasla yetişkinler yürürken daha fazla telefonla ilgileniyor. Neden bir kenarda durup, telefondaki işlerini bitirdikten sonra yürümeye devam etmiyorlar anlamıyorum.”
7. Konuşma sırasında
Günümüzde akıllı saatler aracılığıyla da kişinin telefonuna gelen bildirimleri süratlice görebildiğini belirten Gottsman, bu hareketin istemsizce yapıldığını ve “hızlıca bakmakla” konuşma sırasında bakışların uzağa gitmesi ortasında fark olduğunu söyledi. Gottsman, “Bunu yapan kişinin, gözlerini diğer tarafa çevirmesinin bir kopukluk olduğunu bilmesinin kıymetli olduğunu düşünüyorum” diyerek rastgele bir konuşma sırasında telefonuyla ilgilenen kişinin kibarca uyarılması gerektiğini söz etti.
8. Televizyon izlerken
Wyse, birlikte televizyon izleyen bir çift, telefonlarıyla ilgileniyorsa ve her iki taraf da bunu yapmaktan memnunsa bunun bir sorun olmadığını, fakat her akşam tekrarlanmaması gerektiğini söyledi. Wyse, “Eşim ve ben akşam oturma odasında birlikteysek, konuşmasak ve televizyon izlesek bile bu ikimize ilişkin bir vakittir. TV izlerken telefonla oynamak kabalıktır, çiftleri birlikte olsalar bile yalnızlaştırır” tabirlerini kullandı.
9. Banyo yaparken
Protokol yöneticisi William Hanson, banyoyu kullanırken bir telefon görüşmesi yapmanın kulağa güzel gelmediğini belirterek “Çünkü ses yankı yapar. Bu müthiş bir görgüsüzlük” dedi. Ayrıyeten bunun hijyenik olmadığını da belirten Hanson, insanların sırf acil bir tıbbi durum olursa, banyoda telefon kullanması gerektiğini söyledi. Uzman “Telefonunuza banyonuzu yaptıktan sonra bakın” tavsiyesinde bulundu.
10. Düğünde yahut cenazede
Hanson, cenaze merasimlerinde telefonunu kapattığını belirterek, insanların hüzünlü olduğu bir ortamda telefonla ilgilenmenin kaba bir davranış olduğunu vurguladı. Düğünlerde de telefonun ortalarda olmasının rahatsızlık verdiğini belirten uzman, “Bir kişi fotoğraf çekmek için telefonu aldığı an, bir bildiri görür ve ona bakma isteği duyar. Lakin bu kabul edilemez. Birileri bir sürü masraf yaparak o düğüne sizi davet ettiğine nazaran ileti atacağınıza etrafınızla ilgilenin” diye konuştu.